Onlayn ictimai-siyasi qəzet
ABŞ 40+ ölkənin Çinə ixrac köməyi etdiyini deyir – "yardımçılar" 3 qrupa bölünür
Ağ Ev Çinin artan ABŞ tariflərindən yayınmaq və ölkəyə mal tədarük etmək üçün 40-dan çox ölkədən istifadə etdiyini bildirib.
Musavat.com xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, Tramp administrasiyası bu cür tədarüklərin həcmini ildə təxminən 75 milyard dollar, federal gəlirin isə 19-26 milyard dollar təşkil etdiyini təxmin edir.
Təkrar ixrac riski yüksək olan yurisdiksiyalar arasında Kanada, Meksika, Avropa İttifaqı, Hindistan, Yaponiya, Cənubi Koreya, Türkiyə, Vyetnam, Özbəkistan və bir sıra digər ölkələr var.
Ağ Ev təkrar ixrac və mənşəyi dəyişdirmə sxemlərinin yayılmasını 2018-ci ildə, Donald Trampın ilk prezidentliyi dövründə ABŞ tərəfindən Çin mallarına əlavə tariflər tətbiq edilməsi ilə əlaqələndirir. Administrasiyanın məlumatına görə, bundan sonra bəzi Çin məhsulları ABŞ-yə üçüncü ölkələr vasitəsilə daxil olmağa başlayıb. Bu ölkələrdə mallar qismən yığılır və ya emal olunur, yenidən qablaşdırılır və etiketlənir və ya yeni mənşə sənədləri alınır. Nəticədə, Çin məhsulları başqa bir ölkədə istehsal olunduğu və daha aşağı tariflərə məruz qalır.
Ağ Evin 13 avqustda dərc etdiyi "Böyük daşınma fırıldaqçılığı" hesabatında Kanada və Meksika vasitəsilə tədarük nümunə kimi göstərilir.
Ağ Ev tarif dərəcələrindəki fərqi bu cür əməliyyatlar üçün əsas iqtisadi stimul hesab edir.
Hesabatı Ağ Evin ticarət və istehsal siyasəti ofisinin rəhbəri Peter Navarro hazırlayıb. Onun mövqeyonə görə, Çin 40-dan çox ölkə vasitəsilə ixrac həyata keçirir.
Ağ Ev siyahıya kimləri daxil edib?
Yurisdiksiyalar üç qrupa bölünür. Birinci qrupa Kanada, Avropa Birliyi, Hindistan, İsrail, Yaponiya, Meksika, Cənubi Koreya və Tayvan daxildir. Sənəd müəllifləri vurğulayırlar ki, bu, potensial təkrar ixrac riskinin daha geniş qanuni ticarət axınları daxilində mövcud olduğu əsas ABŞ ticarət tərəfdaşlarına aiddir.
İkinci qrupa Braziliya, İndoneziya, Malayziya, Tayland, Türkiyə və Vyetnam daxildir. Ağ Ev bu ölkələrin Çinlə əlaqəli istehsal və logistika zəncirlərinə daha sıx inteqrasiya olunduğunu təxmin edir.
Üçüncü qrupa Argentina, Azərbaycan, Banqladeş, Kamboca, Qazaxıstan, Laos, BƏƏ, Panama, Sinqapur, İsveçrə və Özbəkistan kimi kiçik iqtisadiyyatlar daxildir.
Bəzi hesablamalara görə, potensial qanunsuz təkrar ixracın təxminən 34 milyard dollar, digərləri isə daha geniş ticarət təsirinin 303 milyard dollara qədər olduğunu göstərir. Exiger şirkətinin qiymətləndirməsi ildə təxminən 75 milyard dollar olaraq müəyyən edilib.
Bu cür itirilmiş rüsumlardan yaranan potensial itki, tarif fərqindən asılı olaraq, ildə 19 milyard dollardan 34 milyard dollara qədər dəyişə bilər.
Ağ Ev həmçinin daha geniş təsirin olacağını da qiymətləndirir: təxminən 450.000 iş yerinin itirilməsi, 113-150 milyard dollar ÜDM itkisi və illik 19-26 milyard dollar büdcə itkisi.
Lakin bu rəqəmlər təsdiqlənmiş itkilər deyil, əksinə, təxminlər və modellərdir.
Musavat.com
ƏLAQƏLİ XƏBƏRLƏR
XƏBƏR LENTİ
19 Avqust 2026
ŞƏRHLƏRŞƏRH YAZ