Onlayn ictimai-siyasi qəzet
Bu ərazidə heç kim danışmır - Görün necə ünsiyyət qururlar
İspaniyanın Kanar adalarına daxil olan La Qomera adasında insanlar əsrlərdir bir-biri ilə fit səsi vasitəsilə ünsiyyət qururlar. “Silbo Gomero” adlanan bu unikal fit dili dağlıq ərazilərdə kilometrlərlə uzağa mesaj ötürməyə imkan verir və bu gün də adanın mədəni irsinin mühüm hissəsi kimi yaşadılır.
Musavat.com xəbər verir ki, La Qomera adasının dərin vadilər və sıldırım qayalarla əhatə olunmuş coğrafiyası sakinləri əsrlər əvvəl qeyri-adi ünsiyyət üsulu yaratmağa vadar edib. İnsan səsinin uzağa çatmadığı yerlərdə fit səsi daha yaxşı yayıldığı üçün yerli əhali gündəlik danışığı fitə uyğunlaşdırıb.
Təcrübəli bir "Silbo" ustası vadinin bir ucundan digər ucuna, təxminən 5 kilometr məsafəyə qədər mesaj ötürə bilir. Keçmişdə insanlar yanğın təhlükəsi, sürülərin yeri, toy xəbərləri və digər vacib məlumatları bu üsulla bir-birlərinə çatdırırdılar.
Silbo təsadüfi fit səslərindən ibarət deyil. Sistem ispan dilindəki sait və samitlərin müxtəlif ton və ritmlərlə ifadə olunmasına əsaslanır.
Dilçilərin sözlərinə görə, insan beyni bu fit səslərini adi danışıq dili kimi emal edir. Bu səbəbdən Silbo vasitəsilə sadə sözlərlə yanaşı, mürəkkəb cümlələr və uzun söhbətlər də aparmaq mümkündür.
Telefon və digər rabitə vasitələrinin yayılmasından sonra Silbo dili yox olmaq təhlükəsi ilə üzləşsə də, yerli əhali onu qorumaq üçün xüsusi addımlar atıb.
1999-cu ildən etibarən La Qomera adasındakı bütün ibtidai və orta məktəblərdə Silbo dili məcburi fənn kimi tədris olunur. 2009-cu ildə isə UNESCO bu dili Bəşəriyyətin Qeyri-Maddi Mədəni İrs üzrə Reprezentativ Siyahısına daxil edib.
Hazırda La Qomeraya gələn turistlər küçələrdə və restoranlarda insanların bir-biri ilə fit vasitəsilə ünsiyyət qurmasının şahidi olurlar. Yerli sakinlər bildirirlər ki, Silbo təkcə turistik nümayiş deyil, həm də adanın tarixini və mədəni kimliyini yaşadan canlı ənənədir.
Musavat.com
XƏBƏR LENTİ
16 Avqust 2026
ŞƏRHLƏRŞƏRH YAZ