Onlayn ictimai-siyasi qəzet
İran belə qalib gəldi - 5 əsas göstərici
İran ilə ABŞ arasında baş verdiyi iddia olunan hərbi qarşıdurmanın ilkin mərhələsi diplomatik müstəviyə keçidlə yekunlaşdı. İsveçrədə keçirilən danışıqlar nəticəsində atəşkəs razılaşmasının əldə olunması və dəniz blokadalarının qismən aradan qaldırılması regionda gərginliyin azalmasına səbəb oldu. Bu kontekstdə münaqişənin nəticələri və tərəflərin əldə etdiyi strateji dividendlər geniş müzakirə mövzusuna çevrilib.
Münaqişə zamanı İran ciddi hərbi və iqtisadi itkilərlə üzləşdi. Ölkənin sənaye infrastrukturu zərər gördü, enerji və hərbi obyektlər hədəfə alındı, siyasi və hərbi elitanın nümayəndələri arasında itkilər qeydə alındı. Ümumi iqtisadi zərərin yüz milyardlarla dollarla ölçüldüyü qeyd olunur. Buna baxmayaraq, İran dövlət institutlarını qoruyub saxladı və ərazi bütövlüyünü itirmədi.
Musavat.com xəbər verir ki, “Vzqlyad”nəşri “İran ABŞ-a necə müqavimət göstərə bildi” məqaləsində belə deyilir.
Nəşrə görə, İran dövlət institutlarını qoruyub saxladı və ərazi bütövlüyünü itirmədiyi üçün Tehranın “məğlub olmayan tərəf” kimi qiymətləndirilməsinə səbəb olur.
“İran möhkəm dayandı. Bu ölkə qeyri-mümkün olanı əldə etdi - Vyetnam müharibəsindən bəri ilk dəfə olaraq ABŞ təcavüzü birbaşa hərbi əməliyyatlarla qarşısı alındı. Fakt budur ki, Yuqoslaviya, İraq, Liviya və Venesueladan fərqli olaraq, İran müharibədən əvvəlki formada qalıb və suverenliyini qoruyub saxlayıb, ABŞ isə planlarından imtina etməyə məcbur olub. Bəli, İran qoşunları ciddi itkilərə məruz qalıb. Mülki infrastruktur ciddi şəkildə zədələnib, iki nəsil hökumət liderləri öldürülüb, nüvə və hərbi sənaye sahələri iflic olub. İqtisadi ziyan yüz milyardlarla dollar təşkil edir” deyə, məqalədə bildirilir.
Müəllifin təqdim etdiyi mövqeyə görə, münaqişənin əsas nəticəsi hərbi qələbədən çox strateji davamlılıqdır. İranın dövlət kimi çökməməsi və xarici təzyiqə baxmayaraq siyasi suverenliyini qoruması bu çərçivədə əsas göstərici kimi təqdim edilir.
Yazıda diqqət çəkilən əsas məqamlardan biri də müasir müharibələrin xarakteri ilə bağlıdır. Xüsusilə qeyd olunur ki, genişmiqyaslı hava əməliyyatları quru qoşunları tətbiq edilmədən belə ciddi nəticələr doğura bilir. İran ərazisində minlərlə sənaye obyektinin hədəfə alınması bu yanaşmanın praktik nümunəsi kimi təqdim olunur. Bu isə müasir müharibələrdə texnologiya və dəqiq zərbə imkanlarının rolunun artdığını göstərir.
Bununla yanaşı, kəşfiyyatın rolu xüsusi vurğulanır. Müasir hərbi əməliyyatlarda hədəflərin dəqiq müəyyənləşdirilməsi və operativ məlumat üstünlüyü ən azı silah gücü qədər əhəmiyyətli hesab olunur. Eyni zamanda, ənənəvi hava hücumundan müdafiə sistemlərinin effektivliyi ilə bağlı sualların yarandığı qeyd edilir. Dəniz əməliyyatları isə fərqli mənzərə ortaya qoyur. Müasir texnologiya ilə təchiz olunmuş və hazırlıqlı donanmaların, xüsusilə də yüksək koordinasiyaya malik qüvvələrin, asimmetrik təhdidlərə qarşı üstünlüyü bir daha təsdiqlənir. Bu baxımdan, hərbi gücün yalnız say deyil, keyfiyyət və hazırlıq səviyyəsi ilə müəyyən olunduğu vurğulanır. Nəhayət, İranın nə qədər qətiyyətli davrandığını qeyd etmək vacibdir. İlkin sarsıdıcı zərbə aldıqdan sonra iranlılar özlərini itirmədilər və əllərindəki bütün həssas düşmən hədəflərinə hücum etməyə başladılar və bu zərbələrə maksimum səy göstərdilər.
İranlılar heç bir güzəştə getmədilər. Qüvvələri nə qədər zəif olsalar da, amerikalılara zərər vurmaq üçün əllərindən gələni etdilər. Güclü bir düşməni məğlub etmək üçün, hədəf seçimini məhdudlaşdırmadan, ən azı bütün gücünlə zərbə vurmaq lazımdır. Bəlkə də İranın ABŞ-a qarşı durmasının əsas səbəbi məhz bu qətiyyət idi” deyə təhlildə bildirilir.
Musavat.com
XƏBƏR LENTİ
04 Iyul 2026
ŞƏRHLƏRŞƏRH YAZ